Author: Bruce

Sciéncias

Que sonam la digestion ?
Quand nos noirissèm, los aliments qu’ingerissèm son someses a mantuna trasformacions. Venon de nutriments (de substàncias nutritivas que la cellulas pòdon utilizar), un còp passadas dins la sang. Es aquel procediment que sonam digestion.
Quinas son las etapas màger de la digestion ?

À Dins la boca
(masticacion)
Las dents : los aliments son retalhats per las incisivas e espotits per las molars. Las caninas an un ròtle redusit.
La saliva : aqueste liquid, produch per mantuna glandas, permet als aliments de lisar mai aisidament dins l’esofague e los apresta a la digestion.

Á L’esofague
(degluticion)
Aquel tube, enrodat de muscles, mena la noiridura a l’estomac.

Ã Dins lo budèl prim
(absorpcion)
Le contengut de l’estomac passa puèi dins lo budèl prim. Le fetge e lo pancreàs voidan dessús lors chucs digestius (la bila, estocada dins la vesicula biliara, e lo chuc pancreatic). Tot aquò a coma efièch de demesir encara las moleculas de noiridura (las sonam de nutriments). Es a aquel moment que passan dins la sang, per de pichonets traucs de la paret del budèl prim : es l’absorption.

Â L’estomac
Aquela pòcha, enrodada de muscles, fabrica de chucs digestius (dont lo chuc gastric) e descompausa pendent d’oradas las moleculas dels aliments en moleculas mai pichonas.

Ä Lo budèl gròs (o côlon)
Çò qu’a pas pogut passar dins la sang es condensat, perd d’aiga (recuperada pel sistèma sanguin) dins lo budèl gròs e es trasformat en sèlas (matièras fecalas), que sortisson del còs per l’anus.

Los nutriments son menats a las cellulas del còs per la sang. Son los rebuts eissuts de lor utilizacion e l’aiga, presents dins la sang, que seràn puèi trasformats en urina pels rens. Los rens son pas directament religats al sistèma digestiu.

Dins l’esquèma çai-jos, colora cada organ e son nom de la color indicada.

las dents

(jaune)

l’esofague

(ròse)

la lenga

(irange)

lo fetge

(violet)

l’estomac

(roge)

la vesicula biliara

(verd clar)

lo pancreàs

(verd escur)

Lo budèl prim

(bleu)

lo budèl gròs

(buèrl)

Quand l’apendici, pichon tube religat al budèl gròs, es infectat, parlam d’apendiciti e cal operar lo pacient per la li levar.

l’anus

(castanh)

Esquèma que representa lo sistèma digestiu

v01 – Bruce Demaugé-Bost – http://bdemauge.free.fr